safsata rehberi

Tartışırken bir safsataya maruz kaldınız.

Ne olduğunu bulun. Adını öğrenin. Linki gönderin. Sofizm, Türkçe ve İngilizce, resimli ve kısa bir safsata rehberidir.

Temel, Dursun ve Fadime: her konuda tartışan üç Karadenizli.

Kahvehanede Temel ile Dursun tavla başında tartışıyor; Fadime arkalarında, kolları kavuşuk, size bakıyor.

Her tartışmanın müdavimleri

En sık karşınıza çıkan kırk safsata. Her biri çizimli, örnekli, cevaplı.

No. 01 İddiayı Zayıflatma Safsatası Benim dediğimi değil, senin uydurduğunu yendin. Tebrikler. No. 02 Adam Karalama Safsatası İddiaya cevap yok, ama kişiye laf var. No. 03 “Sen de” Safsatası “Sen de yapıyorsun!” Olabilir. Bu, yaptığının doğru olduğunu göstermez. No. 04 Felaket Tellallığı Safsatası Bugün bir kurabiye, yarın diyabet, öbür gün kıyamet. No. 05 Ya Siyah Ya Beyaz Safsatası İki seçenek sundu, gerisini sakladı. “Ya bizdensin ya onlardan.” No. 06 Genelleştirme Safsatası İki örnek gördün, bütün dünyaya hüküm verdin. No. 07 Kişisel Örnek Safsatası “Dedem günde iki paket içti, 95’inde öldü.” Bu istatistik değil, dede. No. 08 Yanlış Sebep Safsatası Beraber oldular diye biri diğerinin sebebi olmaz. Horoz ötünce güneş doğmuyor. No. 09 Bir Bilen Safsatası “Uzmanlar öyle diyor.” Hangi uzman, hangi alan, hangi kanıt? No. 10 Grup Baskısı Safsatası Milyonlarca kişi yanılamaz. Yanılabilir; hep beraber. No. 11 Konuyu Saptırma Safsatası Sıkışınca ortaya yeni bir konu at, herkes onun peşine düşsün. No. 12 İmalı Soru Safsatası “Kopya çekmeyi bıraktın mı?” Evet de suç, hayır da. No. 13 İspatlama Mecburiyeti Safsatası “Yanlış olduğunu kanıtlayamıyorsan doğrudur.” Hayır; sadece kanıtlayamıyorsun. No. 14 Kısır Döngü Safsatası Kanıtlayacağın şeyi kanıt olarak kullanmak. Doğru, çünkü doğru. No. 15 Kale Direğini Oynatma Safsatası İstediğin kanıt geldi, şimdi başka kanıt istiyorsun. Gol sayılmadı. No. 16 Sümen Altı Safsatası İşine gelen üç veriyi göster, gelmeyen otuzunu sümen altı et. No. 17 Gerçek İskoç Safsatası Karşı örnek gelince tanımı değiştir: “O zaten gerçek taraftar değil.” No. 18 Mazeret Safsatası Kural herkese; bir bana değil. Neden? Çünkü ben. No. 19 Duygu Sömürüsü Safsatası “Bu notu verirseniz bursum gider hocam.” Üzücü. Cevaplar yine yanlış. No. 20 Tehdit Safsatası “Kabul et, yoksa…” Tehdit bir argüman değil; tehdit. No. 21 Doğaya Başvurma Safsatası “Doğal, demek ki zararsız.” Zehirli mantar da doğal. No. 22 Genetik Safsata Fikrin nereden geldiğine bakıp doğru mu diye karar vermek. No. 23 Dolduruşa Getirme Safsatası Daha konuşmadan dinleyiciyi doldur: “Şimdi size yalan söyleyecek, dinleyin.” No. 24 Orta Yol Safsatası Biri 2+2=4 diyor, öteki 6. Demek ki cevap 5. No. 25 Yanlış Benzetme Safsatası İki şey bir yönden benziyor; demek ki her yönden benziyor. No. 26 Cinaslı Safsata Aynı kelime, iki anlam, tek argüman. Değişimi kimse fark etmesin. No. 27 Bütünleme Safsatası Parçalar hafif, demek ki bütün de hafif. Bir kamyon dolusu tüy. No. 28 Kumarbaz Safsatası Beş kere yazı geldi, artık tura gelmeli. Para hatırlamıyor. No. 29 Teksaslı Keskin Nişancı Safsatası Önce ateş et, sonra deliklerin etrafına hedef çiz. No. 30 Safsata Safsatası Argümanın bozuk diye iddian yanlış değil. Kötü savunulan doğrular da var. No. 31 Batık Maliyet Safsatası “Bu kadar para verdik, bitirmek lazım.” Para gitti; bitirsen de bitirmesen de. No. 32 Geleneğe Başvurma Safsatası “Hep böyle yaptık.” Hep yanlış yapmış olabilirsiniz. No. 33 Daha Kötüsü Var Safsatası “Dünyada aç çocuklar var, sen dizin ağrıyor diye şikâyet ediyorsun.” No. 34 Mükemmel Çözüm Safsatası Her sorunu çözmüyorsa hiçbir işe yaramaz. Kemer takma, kaza yine olur. No. 35 Hayatta Kalan Yanlılığı Sadece başaranları görüyorsun. Batanlar konuşmuyor. No. 36 Korkutma Safsatası “Bunu almazsan çocuğun geri kalır.” Korku sattı, kanıt satmadı. No. 37 İki Yanlış Bir Doğru Etmez Safsatası “Onlar da yaptı” diye kendi yaptığını temize çekmek. No. 38 Aklım Almıyor Safsatası “Ben anlamıyorum, demek ki yanlış.” Anlamamak bir kanıt türü değil. No. 39 Ben Dedim Oldu Safsatası Kanıt yok; “ben söylüyorum” var. No. 40 Niyet Okuma Safsatası “Bunu neden söylediğini biliyorum.” Neden söylediği, doğru olup olmadığını değiştirmez.

Tam katalog 129

Bildiğimiz her safsata, on bir grupta.

Konunun Özünü Kaçırma Safsataları

Saldırı Safsataları

Şaşırtma Safsataları

Tartışmalı Sebep Safsataları

İstatistiksel Hata Safsataları

Otoriteye Başvurma Safsataları

Duygulara Başvurma Safsataları

Belirsizlik Safsataları

Kıyaslama Hataları

Kategori Hataları

Biçimsel Safsatalar